Bureau of Military History (1913-1921)

 

 

Biúrú Na Staire Míleata (1913-1921)

Biúró na Staire Míleata (1913-1921)

Chuir Oscar Mac Thréinfhir, T.D., an tAire Cosanta agus iar-Oifigeach i gCeannas ar Bhriogáid Bhaile ítha Cliath tar éis bhás Risteáird Mhic Aoidh, Biúró na Staire Míleata ar bun i mí Eanáir 1947. 

Ba é an cuspóir a bhí leis an mBiúró tiomsú agus comhordúchán a dhéanamh ar ábhar a bheadh mar bhonn faoi stair ghluaiseacht na Saoirse a scríobh ó bunaíodh Óglaigh na hÉireann ar an 25 Samhain 1913 go dtí an 11 Iúil 1921 (Tuarascáil an Stiúrthóra, 1957).

In imeacht na n-aon bhliain déag dar gcionn, cuireadh le chéile 1773 ráiteas finné, 334 cnuasach de cháipéisí comhaimseartha(lena n-áirítear bileoga, grianghraif, litreacha, teachtaireachtaí, léaráidí líníochta agus sceitseála, póstaeir, cáipéisí dlí, gearrthóga as nuachtáin, foilseacháin chomórtha agus ábhar gearrshaolach), 42 bailiúchán grianghraf faoi leith, 12 taifeadadh cainte agus tiomsúchán gearrthóga nuachta sa Bhiúró ó réimse daoine éagsúla a bhí i mbun gnímh nó ina bhfinnéithe maidir leis na gníomhartha a tháinig faoi scáth théarmaí tagartha Bhiúró na Staire Míleata.

 

Thug bunú an Bhiúró seans do dhaoine a scéal féin faoina bpáirt in imeachtaí a chur ar taifead.  Féachadh le tuairisc a fháil ó dhaoine a bhí in Óglaigh na hÉireann agus in Arm na Poblachta tráth níos faide anall, i gCumann na mBan, Bráithreachas na Poblachta, Sinn Féin agus in Arm Saoránach na hÉireann, ó dhaoine muinteartha le daoine nár mhair go dtí sin, agus ó dhaoine nach raibh baint acu le heagraíocht faoi leith ionas go mbeadh réimse chomh forleathan agus ab fhéidir ag baint leis an mbailiúchán.  Tá teacht anois ar bhailiúchán Bhiúró na Staire Míleata ag daoine den phobal.

Tá an láithreán gréasáin faoi leith do Bhiúró na Staire Míleata ar fáil anois ag an bpobal tar éis do Shéamus Ó Duibhneacháin Uasal, T.D., An tAire Ealaíon, Oidhreachta agus Gaeltachta é a sheoladh go hoifigiúil Dé Máirt, an 7 Lúnasa, 2012.